Σκουπίδια

Είναι γνωστό πως οι Νεο-έλληνες πετάμε (εν κινήσει ή σταματημένοι) από το αυτοκίνητο ότι μπορεί να φανταστεί κανείς. Η κατάσταση με τα κάθε λογής σκουπίδια στα πρανή των δρόμων είναι απελπιστική, ακόμη και στα πλέον απομονωμένα μέρη. Στη συντριπτική τους πλειονότητα, τα απορρίματα αυτά είναι πλαστικά... Σύμφωνα με έρευνα στη Βρετανία, στην οποία αναφέρεται στη στήλη του στην Ελευθεροτυπία ο Χρήστος Μιχαηλίδης (2/10/07), περίπου 1.000.000 τροχαία ατυχήματα συμβαίνουν ετησίως στη Βρετανία λόγω ρίψης σκουπιδιών από οδηγούς. Για να μην μιλήσουμε για το περιβάλλον... Ενδεικτική της κατάστασης είναι οι φωτογραφίες που βλέπετε: πρόκειται για καμένες θέσεις στη περιοχή των Στύρων Ευβοίας, ενάμισι μήνα μετά τη φωτιά του Αυγούστου. Προφανώς όλα αυτά τα σκουπίδια είναι... μεταπυρικά! 40 με 50 μέρες ήταν αρκετές για να συσσωρευθούν. Φανταστείτε τι συμβαίνει στο διάστημα ενός έτους...

Σκυλοκρεμμύδες

Μεταπυρικός πληθυσμός σκυλοκρεμμύδων (Urginea maritima) σε ελαιώνα, Νότια Εύβοια (10/2007). Η σκυλοκρεμμύδα είναι μεταξύ των πρώτων φυτικών ειδών που εμφανίζονται στο καμένο έδαφος. Αποτελεί το πλέον χαρακτηριστικό παράδειγμα προώθησης της άνθισης από τη φωτιά της ελληνικής γεοφυτικής χλωρίδας.

Φθινοπωρινά Γεώφυτα

Τα γεώφυτα είναι μια από τις βιοτικές μορφές των φυτών. Αναφέρεται σε φυτά των οποίων οι ετήσιοι αυξητικοί οφθαλμοί βρίσκονται προστατευμένοι κάτω από την επιφάνεια του εδάφους. Με απλά λόγια, πρόκειται για φυτά των οποίων οι βλαστοί είναι υπόγειοι, πχ., η πατάτα, το κρεμμύδι, το καρότο, για να αναφέρω μερικά καλλιεργούμενα είδη.
Τα φθινωπορινά γεώφυτα, δηλαδή αυτά που ανθίζουν το φθινόπωρο, είναι από τα ωραιότερα στοιχεία της ελληνικής χλωρίδας. Προσθέτουν αξέχαστες πινελιές χρώματος στο συνήθως ωχρή ποώδη βλάστηση που συνέρχεται από την καταπόνηση της θερινής ξηρασίας. Ειδικότερα στις καμένες εκτάσεις, είναι έντονη η αντίθεση της στάχτης και του κάρβουνου με τα ροδοκόκκινα άνθη του κυκλάμινου, τα κίτρινα άνθη της στρενμπέργκιας και τα ροζ άνθη του κολχικού. Υπάρχουν πολλές αναφορές, τόσο από τη Μεσογειακή λεκάνη όσο και από άλλα σημεία του πλανήτη, ενίσχυσης της ανθοφορίας των γεωφύτων μεταπυρικά. Έχει βρεθεί ότι ο καπνός (και ειδικότερα οξείδια του αζώτου) προάγουν την άνθιση, με αποτέλεσμα (1) την νωρίτερη έναρξη της ανθοφορίας στα καμένα από ότι στα άκαφτα και (2) την παραγωγή ανθέων σε μεγαλύτερο μέρος του πληθυσμού. (Φωτό: πληθυσμός Sternbergia sicula σε καμένη πλαγιά του Πάνειου όρους).

2007, το έτος-ορόσημο για την περιβαλλοντική ιστορία της Ελλάδας

Τα τελευταία 15 χρόνια ασχολούμαι συστηματικά με την διερεύνηση της βραχυπρόθεσμης και μακροπρόθεσμης απόκρισης των οικοσυστημάτων στον παράγοντα 'φωτιά'. Η φωτιά, παρ όλους τους αρνητικούς συνειρμούς που μπορεί να προκαλεί, αποτελεί ένα φυσικό φαινόμενο, έναν φυσικό παράγοντα οικολογικής διαταραχής με την δική του αξία και ιστορία. Η διερεύνηση του οικολογικού της ρόλου δεν παύει να κρύβει εκπλήξεις για τον ερευνητή. Όμως, το 2007 θα αποτελεί χρονιά σταθμό για την χώρα μας, καθώς στη διάρκεια των θερινών μηνών μεγάλος αριθμός πυρκαγιών αποτέφρωσε μεγάλες εκτάσεις σε πολλές περιοχές τόσο της ηπειρωτικής όσο και της νησιωτικής Ελλάδας (στη φωτογραφία η φωτιά στο όρος Πεντέλη, 16 Αυγούστου2007). Μέσα από αυτή την ιστοσελίδα θα παρακολουθούμε την δυναμική καμένων οικοσυστημάτων και τοπίων, θα συζητάμε συναφή θέματα της επικαιρότητας, θα προσπαθούμε να εντοπίσουμε και να στιγματίσουμε περιπτώσεις κακοδιαχείρισης και απόπειρες αλλαγής χρήσεων γης.